วิธีอ่านค่าสายตา + ตารางค่าสายตา อ่านใบวัดสายตาเองได้ใน 5 นาที

ใบวัดสายตาดูเหมือนเต็มไปด้วยตัวย่อและตัวเลขที่อ่านยาก แต่จริง ๆ มีไม่กี่ค่าเท่านั้น บทความนี้อธิบายทีละช่องว่าแต่ละค่าหมายถึงอะไร แปลงเป็นภาษาที่ร้านแว่นพูดกันอย่างไร มีตารางค่าสายตาไว้เทียบว่าค่าของคุณอยู่ระดับไหน และค่าสายตาแบบไหนควรเลือกกรอบแว่นแบบไหน

ตัวอย่างใบวัดสายตา

ใบวัดสายตาส่วนใหญ่จะมีหน้าตาคล้ายตารางนี้ ตาแต่ละข้างแยกกันคนละแถว

ตา	SPH	CYL	AXIS	ADD
OD (ขวา)	−2.25	−0.75	180	+1.50
OS (ซ้าย)	−2.00	−0.50	175	+1.50

อ่านเป็นภาษาพูดได้ว่า ตาขวาสั้น 225 เอียง 75 ที่องศา 180 ตาซ้ายสั้น 200 เอียง 50 ที่องศา 175 และต้องบวกเพิ่มสำหรับมองใกล้ 150 ทั้งสองข้าง ระยะห่างระหว่างรูม่านตา 63 มิลลิเมตร

ตัวย่อบนใบวัดสายตาหมายถึงอะไร

ตัวย่อ	ย่อมาจาก	ความหมาย
OD / R	Oculus Dexter / Right	ตาขวา
OS / L	Oculus Sinister / Left	ตาซ้าย
OU	Oculus Uterque	ทั้งสองตา
SPH	Sphere	ค่าสายตาสั้น (−) หรือยาว (+) หน่วยเป็นไดออปเตอร์ (D)
CYL	Cylinder	ค่าสายตาเอียง ถ้าช่องนี้ว่างหรือเขียนว่า DS / SPH แปลว่าไม่มีสายตาเอียง
AXIS	Axis	องศาของสายตาเอียง ตั้งแต่ 1 ถึง 180 มีความหมายก็ต่อเมื่อมีค่า CYL
ADD	Addition	ค่าที่บวกเพิ่มสำหรับมองใกล้ ใช้กับสายตายาวตามอายุ พบในเลนส์โปรเกรสซีฟหรือแว่นอ่านหนังสือ
PD	Pupillary Distance	ระยะห่างระหว่างกลางรูม่านตาสองข้าง หน่วยมิลลิเมตร
PRISM / BASE	Prism	ค่าปริซึมสำหรับแก้ตาเข ตาเหล่ หรือการมองเห็นซ้อน พบไม่บ่อย
VA	Visual Acuity	ระดับความคมชัดในการมองเห็น เช่น 20/20 หรือ 6/6

แปลงค่าสายตาเป็นภาษาที่ร้านแว่นพูด

ร้านแว่นในไทยมักเรียกค่าสายตาโดยคูณตัวเลขด้วย 100 และตัดทศนิยมทิ้ง ค่าบนใบวัดจะขยับทีละ 0.25 เสมอ

• SPH −2.00 = สายตาสั้น 200
• SPH −0.75 = สายตาสั้น 75
• SPH +1.50 = สายตายาว 150
• CYL −1.25 AXIS 90 = สายตาเอียง 125 ที่องศา 90
• ADD +2.00 = บวกเพิ่มสำหรับมองใกล้ 200 (สายตายาวตามอายุ)

เครื่องหมายสำคัญมาก ลบ (−) คือสายตาสั้น มองไกลไม่ชัด บวก (+) คือสายตายาว มองใกล้ไม่ชัด ส่วน CYL บางใบเขียนเป็นค่าลบ บางใบเขียนเป็นค่าบวก ขึ้นอยู่กับวิธีที่ผู้วัดใช้ ค่าจะแปลงหากันได้ ให้ร้านที่ตัดเลนส์เป็นคนอ่าน อย่าแปลงเอง

ตารางค่าสายตา: ค่าของคุณอยู่ระดับไหน

ตารางนี้เป็นเกณฑ์คร่าว ๆ ที่ใช้กันทั่วไปเพื่อให้เห็นภาพ แต่ละตำราอาจแบ่งช่วงต่างกันเล็กน้อย และไม่ได้ใช้แทนการวินิจฉัยของนักทัศนมาตรหรือจักษุแพทย์

ระดับ	สายตาสั้น (SPH −)	สายตายาว (SPH +)	สายตาเอียง (CYL)
น้อย	−0.25 ถึง −3.00 (สั้น 25–300)	+0.25 ถึง +2.00 (ยาว 25–200)	ไม่เกิน 1.00 (เอียงไม่เกิน 100)
ปานกลาง	−3.25 ถึง −6.00 (สั้น 325–600)	+2.25 ถึง +5.00 (ยาว 225–500)	1.25 ถึง 2.00 (เอียง 125–200)
มาก	เกิน −6.00 (สั้นเกิน 600)	เกิน +5.00 (ยาวเกิน 500)	เกิน 2.00 (เอียงเกิน 200)

ค่า ADD ตามช่วงอายุ

สายตายาวตามอายุเริ่มพบได้ราวอายุ 40 ปี ค่า ADD มักเพิ่มขึ้นตามอายุโดยประมาณดังนี้ แต่ละคนต่างกันได้ ต้องวัดจริงเท่านั้น

อายุโดยประมาณ	ค่า ADD ที่พบบ่อย
40–45 ปี	+0.75 ถึง +1.25
45–50 ปี	+1.25 ถึง +1.75
50–55 ปี	+1.75 ถึง +2.25
55 ปีขึ้นไป	+2.25 ถึง +3.00

PD คืออะไร ทำไมสำคัญ

PD คือระยะจากกลางรูม่านตาข้างหนึ่งไปอีกข้างหนึ่ง ร้านใช้ค่านี้วางจุดกึ่งกลางเลนส์ให้ตรงกับตาของคุณ ถ้าวางผิดตำแหน่งจะมองไม่สบาย ปวดตา หรือเวียนหัวได้ แม้ค่าสายตาจะถูกต้องก็ตาม

• ผู้ใหญ่ส่วนใหญ่มีค่า PD อยู่ราว 54–74 มม.
• บางใบเขียนเป็นสองค่า เช่น 32/31 คือระยะจากกลางจมูกไปตาขวาและตาซ้ายแยกกัน (monocular PD) ละเอียดกว่าค่าเดียว
• ถ้าใบวัดไม่มี PD ร้านที่ตัดเลนส์วัดให้ได้ในไม่กี่วินาที แม่นกว่าการวัดเองด้วยไม้บรรทัดหน้ากระจก

ค่าสายตาแบบนี้ ควรเลือกกรอบแบบไหน

ค่าสายตามีผลกับความหนาของเลนส์ และความหนาของเลนส์ก็มีผลกับการเลือกกรอบ นี่คือหลักที่ช่วยให้แว่นออกมาบางและดูดี

• สายตาสั้นมาก (เกิน −4.00) ขอบเลนส์จะหนา เลือกกรอบเลนส์กว้างไม่มาก ประมาณ 48–52 มม. และกรอบเต็มวงแบบอะซิเตทที่ช่วยซ่อนขอบเลนส์ เลี่ยงกรอบเซาะร่องหรือไร้ขอบ
• สายตายาวมาก เลนส์จะหนาตรงกลาง กรอบเล็กและทรงกลมช่วยให้เลนส์บางลง
• สายตาเอียงมาก เลี่ยงกรอบที่ใหญ่หรือเอียงมาก เพื่อลดความบิดเบี้ยวที่ขอบเลนส์
• มีค่า ADD (เลนส์โปรเกรสซีฟ) กรอบควรมีความสูงเลนส์พอสำหรับโซนมองไกล กลาง ใกล้ ปรึกษาร้านที่ตัดเลนส์ว่ากรอบที่เลือกสูงพอไหม

ขนาดเลนส์ของกรอบดูได้จากตัวเลขบนขาแว่น เช่น 52□18-140 (อ่านวิธีดูได้ในบทความ ลองแว่นให้เข้ากับหน้าออนไลน์ยังไง) ส่วนสินค้าบน GlassUps หลายรุ่นมีตัวเลขความกว้างเลนส์อยู่ท้ายชื่อรุ่น เช่น Mohk MK1096 M51 53 คือเลนส์กว้าง 53 มม. รุ่นที่ยังไม่มีขนาดบนหน้าเว็บ ทักถามเราได้

ใบวัดสายตามีอายุไหม

ใบวัดสายตาไม่ได้มีวันหมดอายุตายตัว แต่ค่าสายตาเปลี่ยนได้ ทั่วไปแนะนำให้วัดใหม่ทุก 1–2 ปี เด็กและวัยรุ่นที่สายตากำลังเปลี่ยนเร็วควรวัดทุกปี และควรวัดใหม่ทันทีถ้าเริ่มมองไม่ชัด ปวดหัว หรือต้องหรี่ตาบ่อย

ซื้อกรอบกับ GlassUps แล้วตัดเลนส์อย่างไร

ตอนนี้ GlassUps จำหน่ายเฉพาะกรอบแว่น กรอบทุกรุ่นมาพร้อมเลนส์โชว์ (demo lens) เมื่อได้รับกรอบแล้ว นำกรอบและใบวัดสายตาไปตัดเลนส์ที่ร้านแว่นที่คุณสะดวกได้เลย ส่วนบริการตัดเลนส์กับเรากำลังจะเปิดให้บริการเร็ว ๆ นี้

ดูกรอบแว่นสายตาแบรนด์แท้ทั้งหมดได้ที่ กรอบแว่นสายตา ถ้าไม่แน่ใจว่ากรอบไหนเหมาะกับค่าสายตาของคุณ ส่งรุ่นที่สนใจมาถามทาง LINE @glassups ได้

คำถามที่พบบ่อย

สายตาสั้น 100 ต้องใส่แว่นไหม

ขึ้นอยู่กับการใช้งาน สั้น 100 (SPH −1.00) ส่วนใหญ่ยังใช้ชีวิตประจำวันได้ แต่อาจมองป้ายไกล ๆ หรือขับรถกลางคืนไม่ชัด นักทัศนมาตรจะแนะนำตามอาการและความต้องการของคุณ

SPH กับ CYL ต่างกันอย่างไร

SPH แก้สายตาสั้นหรือยาวซึ่งเบลอเท่ากันทุกทิศ ส่วน CYL แก้สายตาเอียงซึ่งเบลอไม่เท่ากันในแต่ละทิศ จึงต้องมี AXIS บอกทิศทางด้วย

ใบวัดจากเครื่องวัดสายตาอัตโนมัติใช้ตัดแว่นได้ไหม

ค่าจากเครื่องวัดอัตโนมัติ (auto-refractor) เป็นแค่จุดเริ่มต้น ควรให้นักทัศนมาตรตรวจยืนยันด้วยการลองเลนส์จริงก่อนตัดแว่น เพราะค่าจากเครื่องอาจคลาดเคลื่อน โดยเฉพาะในเด็กและผู้ที่มีสายตาเอียง

ค่าสายตาบนใบวัดกับค่าในแว่นเก่าไม่เท่ากัน ใช้ค่าไหน

ใช้ค่าจากการวัดครั้งล่าสุด ค่าในแว่นเก่าคือค่าตอนที่ตัดแว่นอันนั้น ซึ่งอาจเปลี่ยนไปแล้ว

บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไปเพื่อช่วยให้อ่านใบวัดสายตาเข้าใจ ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์ หากมีปัญหาการมองเห็น ควรพบนักทัศนมาตรหรือจักษุแพทย์